Abaküs Nedir

abakus-nedir

Toplama, çıkarma çarpma ve bölme gibi basit aritmetik işlemleri­ni yapmaya yarayan alet. Yatay ya da düşey paralel çubukların üzerine ma­denden ya da topraktan küreler geçiri­lerek elde edilen tablo. Abaküs söz­cüğünün Fenikece abaküs sözcüğünden

geldiği sanılır. Eski Yunancaya abax, Latinceye de abacus biçiminde geçen ilk abaküs örneklerine, Babil’de rast­landı. Bunlar, kil levhacıklar üzerinde dört matematik işleminin yapıldığı ör­neklerdir.

Daha sonraki dönemlerde kemik, cam ya da metal parçaları ile de bu işlemler yapıldı. Ünlü Eski Yunan tarihçisi Herodotos, Akdeniz ülkelerinde ve Mı­sır’da abaküsün kullanıldığını ve iş­lemlerin sağdan sola doğru yapıldığını yazar. Eski Yunanlılar bu işlemi soldan sağa doğru yaptılar, aynı yöntemi Ro­malılar da uyguladılar.

Her iki döneme ait örnekler bulundu. Uzakdoğu’da Çin’de, Japonya’da ve Kore’de abakuslar bambu ağacından yapılırdı. Çinliler ve Japonlar, basit iş­lemlerin yanı sıra, ağır cebir işlemleri­ni de abakusla yaparlardı. Abakuslar, Avrupa’da Ortaçağ’da göründü; bunla­ra çizgi abaküsü denirdi. Bu örnekler 18. yüzyıla kadar kullanıldı. Abakusla

(sıfır) sayısının bulunmasıyla önemi­ni yitirdi.

Sayı yazmada kullanılan abakusta çu­buklar düşey duruma getirilir. En sağ­daki çubuk birler basamağını, sonraki­ler; onlar, yüzler, basamaklarını göste­rir. Dört işlem için kullanılan abakus­ta çubuklar yatay ya da düşey olabilir.

Leave a Reply